Zakończenie pisania pracy licencjackiej, inżynierskiej lub magisterskiej przynosi ulgę, ale nie oznacza jeszcze końca przygotowań. Dokument trzeba zapisać w odpowiednim formacie, skontrolować, wydrukować i oprawić zgodnie z wymaganiami uczelni. Na tym etapie nawet niewielki błąd może wymusić ponowne wykonanie całego egzemplarza, dlatego pośpiech warto zastąpić krótką, lecz dokładną kontrolą.
Najpierw wymagania uczelni, później wybór oprawy
Uczelnie i wydziały mogą stosować odmienne zasady dotyczące liczby egzemplarzy, sposobu drukowania oraz rodzaju okładki. Jedna jednostka wymaga wydruku dwustronnego i miękkiej oprawy archiwizacyjnej, inna oczekuje egzemplarza w sztywnej oprawie kanałowej. Instrukcja wydziału jest ważniejsza niż zwyczaj stosowany przez znajomych z innego kierunku.
Wymagania należy sprawdzić przed przygotowaniem ostatecznego PDF-u. Jeśli dokument ma być drukowany dwustronnie, trzeba właściwie ustawić marginesy lustrzane i rozpoczynanie rozdziałów. W przeciwnym razie po oprawieniu tekst może znaleźć się zbyt blisko grzbietu.
PDF trzeba sprawdzić strona po stronie
Do drukarni najlepiej przekazać gotowy plik PDF, ponieważ zachowuje on układ tekstu, tabel i ilustracji. Samo zapisanie dokumentu nie wystarcza. Ostateczną kontrolę należy przeprowadzać już na PDF-ie, a nie na pliku edytowalnym, gdyż błędy mogą pojawić się podczas eksportu.
Trzeba sprawdzić stronę tytułową, spis treści, numerację, podpisy pod ilustracjami i podział tabel pomiędzy strony. Warto zwrócić uwagę na pojedyncze puste kartki oraz strony poziome. Jeśli praca zawiera wzory matematyczne albo niestandardowe fonty, należy upewnić się, że wszystkie symbole są widoczne.
Które strony naprawdę wymagają koloru?
Kolorowy wydruk całej pracy często nie jest potrzebny. Fotografie, mapy, wyniki badań i rozbudowane wykresy mogą jednak stracić czytelność po zmianie na skalę szarości. Decyzję o kolorze należy podejmować na podstawie zawartości poszczególnych stron, a nie wyłącznie ze względu na cenę.
Dobrym rozwiązaniem jest wskazanie konkretnych stron przeznaczonych do druku kolorowego. Wcześniej warto sprawdzić, czy różnice pomiędzy liniami wykresu są widoczne także bez koloru. Można zastosować różne rodzaje linii, znaczniki lub wyraźniejsze podpisy, dzięki czemu wyniki pozostaną zrozumiałe w każdym wariancie wydruku.
Oprawa powinna odpowiadać przeznaczeniu egzemplarza
Sztywna oprawa kanałowa dobrze prezentuje się podczas obrony i pozwala ponownie rozłożyć dokument, gdy konieczna jest wymiana strony. Miękka oprawa kanałowa lub termozgrzewalna może być przeznaczona do archiwizacji, jeżeli dopuszcza ją uczelnia. Nie każda estetyczna oprawa spełnia wymagania formalne, dlatego nie należy wybierać jej wyłącznie na podstawie wyglądu.
Znaczenie ma również liczba stron. Każdy typ grzbietu obsługuje określony zakres grubości dokumentu. Zbyt mały nie pomieści kartek, a zbyt duży może słabo je stabilizować. Informację o liczbie stron i gramaturze papieru warto przekazać przed rozpoczęciem oprawiania.
Ostatnia kontrola przed wykonaniem kompletu
Przed zleceniem całego nakładu można wydrukować najważniejsze strony próbne, zwłaszcza gdy praca zawiera drobne diagramy, fotografie lub elementy umieszczone blisko marginesów. Egzemplarz próbny pozwala ocenić rzeczywisty kontrast i wielkość tekstu, których nie zawsze da się właściwie oszacować na monitorze.
Po wydrukowaniu należy jeszcze sprawdzić kolejność stron, kompletność załączników, jakość oprawy i zgodność danych na stronie tytułowej. Warto zachować ostateczny PDF w co najmniej dwóch miejscach. Ten sam plik może być później potrzebny do repozytorium, wykonania dodatkowego egzemplarza albo przedstawienia pracy podczas rekrutacji.